Finlandiya'da İş Kurmak

Finlandiya'da İş Kurmak

Finlandiya'da iş kurmak veya Finlandiya'da dükkan açmak için size gerekli bilgileri bu yazımızda paylaşacağız. Konu ile ilgili rehber kitaplar ve dergiler bulunmasına rağmen bunlar çok uzun uzadıya ve çok teorik yazılmış şeyler.
Gelelim konumuza; bir iş fikriniz var ve Finlandiya'da kendi işinizi kurmak istiyorsunuz sırasıyla yapılması gerekenler şu şekilde:

1) İş fikri ile alakalı "iş planı" yapın.
İş planı nedir diyen arkadaşlar için bir örnekle açıklayalım.
Diyelim ki bir Finlandiya'da restoran işi yapmayı düşünüyorsunuz: Bunu nerede açacaksınız?, Dükkanı açacağınız yerde rekabet ne durumda? Hangi ürünleri satacaksınız; Türk ev yemekleri mi, kebap mı, dünya mutfaklarından yemekler mi vesaire? Ürünlerin maliyeti ne olacak ve siz bunları hangi fiyattan satacaksınız? İş yeri açmak için size ne kadar para lazım? İş Planı, bu ve benzeri sorulara cevaplar veren bir tür rapor kısacası. Bu rapora bakınca açacağınız yer kar eder mi ve bu iş yürür mü bunları göreceksiniz (En azından kağıt üzerinde).
İş planı yapmak neden önemli derseniz biraz sonra bahsedeceğimiz destek parasına başvurmak ve çeşitli kuruluşlardan iş yeri açmak için kredi çekmek istediğinizde bu rapora ihtiyacınız olacak.
İş planı'nın nasıl yapılacağını bilmiyorsanız paniğe gerek yok oma yritys suomi sayfası ile irtibata geçerseniz; size ücretsiz yardımcı oluyorlar.

2) İş yeri açmak için kaynak bulmak:
Öncelikle "Starttiraha" dan bahsedelim. İşyerini açtığınızda hemen müşteriler kapınızda kuyruk olmayabilir ve bir süre çok fazla iş yapamayabilirsiniz veya başlangıçta müşteri sayınız az olabilir.
Finlandiya'da bunu düşünerek "starttiraha" yani "başlangıç parası" denilen bir destek uygulaması var.
Starttiraha'ya kimler başvurabilir? diye merak edenler için cevap; tam zamanlı girişimci/esnaf olacak  Fin vatandaşları ve Finlandiya'da kalıcı olarak ikamet eden diğer kişiler.
Bu destek 6 ay boyunca her ay yaklaşık 600 euro olarak veriliyor. Duruma göre 6 ayın bitiminde bir 6 ay daha uzatma şansı oluyor.
Önemli not: İşyeri resmi olarak açıldıktan sonra bu desteğe başvuru yapamıyorsunuz. Bu yüzden işyerini açmadan önce bu destek için başvurunuzu yapmanız  gerekiyor.
Başvuru yaparken yukarda bahsettiğimiz iş planını inceliyorlar ve ona göre karar veriyorlar. Starttiraha için başvurular TE-toimisto'dan  (iş bulma kurumu) yapılıyor.
İş kurmak için kendi birikiminiz yeterli değilse bankadan kredi çekebilirsiniz ama genelde bir mal mülk teminat göstermeniz gerekiyor.
İşyeri için kredi çekmenin bir diğer yöntemi ise Finnvera'ya başvurmak. Finnvera'nın bankadan farkı şu; burdan kredi için başvurduğunuzda herhangi bir teminat göstermeniz gerekmiyor ancak en başta bahsettiğimiz "iş planı" na bakıyorlar ve açacağınız işyerinin geleceği var mı, para kazanma ihtimali var mı bunlara bakıyorlar.
Kaynak bulmak için bir diğer yöntem de (ki genelde iyi ve özgün bir iş fikriniz varsa faydası olur.) kuracağınız iş için yatırımcı aramak. Fiban isimli kuruluş Finlandiya da yeni iş kuranlarla bunlara yatırım yapma potansiyeli olan kişileri buluşturuyor. Fiban org sitesinden detaylara göz atabilirsiniz.

3) Gerekli izinleri alın
Her iş için gerekli izinler farklılık gösteriyor. Hangi alanda faaliyet gösterecek iseniz onunla ilgili gerekli izinlere yrittäjät .fi sayfasından bakabilirsiniz.

4) İşletme ismi bulma ve gerekli patentlerin alınması
İşletme için seçtiğiniz ismi işletmeyi açarken kayıt edebiliyorsunuz. İstediğiniz isim çoktan alınmış mı, Finlandiya'da bu isimde başka firma var mı buna nimipalvelu.prh internet sayfasından bakabiliyorsunuz. İş fikriniz için patent alacaksanız veya aynı fikir için daha önce kayıtlı patentler var  mı bunlara bakmak için yine prh.fi sayfasından gerekli detayları öğrenebilirsiniz.
Bu kurum Finlandiya'da patent ve kayıt işlerine bakıyor.
İşyerini açmak için gerekli izinlerin yanında iş yerini açıp çalıştırıp faaliyete geçtikten sonrada bazı izinlere ihtiyacınız olabilir. Örnek: Finlandiya'da müşterilerin bulunduğu alanlarda müzik çalmak için telif hakkı parası ödemeniz gerekiyor. Konunun detaylarını telif haklarının Finlandiya'da nasıl işlediğine dair ayrı bir yazı ile ilerde anlatacağız.

5) İşyerinin kaydı
Son olarak Firmanın resmi kaydını yapıyorsunuz.Bu işlemi ytj.fi sayfasını kullanarak internet üzerinden gerçekleştirebiliyorsunuz. Küçük esnaf (yksityinen elinkeinonharjoittaja kısa adı toiminimi) kaydı yaptırmak için gerekli ücret 75 euro.Finlandiya'da Limited şirket kaydı yaptırmak için ücret 330 euro. (İşletme tipleri ve bunlar arasındaki farkları başka bi yazıda açıklayabiliriz talep olursa. ) İşletme kurma bildirimi formunu (Perustamisilmoitus) doldurup kaydı tamamlıyorsunuz. Kayıt için gerekli bilgiler; firma adı, firma faaliyet alanı, firmanın hangi şehirde olacağı ve firma iletişim bilgileri.
Bu işlemi tamamladıktan sonra hem firma kaydı hem de vergi dairesine kayıt tamamlanmış olacak ve size Y-Tunnus numarası verilecek. Y-tunnus'u (yritys tunnus) işletme kimlik numarası olarak düşünebilirsiniz. Vergi öderken ve diğer bütün resmi işlemlerde bu numarayı kullanacaksınız.

Vergi ödeme ile ilgili konular uzun olduğundan artık bi sonraki yazıya kaldı. Şimdilik bu kadar.


Finlandiya işyeri açmak
Finlandiya da girişimcilik



Kuzey Işıkları - Aurora borealis

Kuzey Işıkları - Lofoten , Norveç

Son yıllarda artan popüleritesi ve bu konuda çok soru almamız nedeniyle: Kuzey ışıkları diğer adıyla Kutup ışıkları hakkında kafanızdaki sorulara cevaplar bu yazımızda paylaşacağız.


Kuzey ışıkları nedir? Kuzey ışıkları nasıl oluşur?

Kuzey ışıkları dünyanın manyetik alanı ve güneşten gelen parçacıkların etkileşimi sonucu oluşan bir doğa olayıdır. Bu olay sonucu bir ışıma meydana gelir; işte o harika görüntüler de bu şekilde oluşur.
Kuzey ışıkları ingilizcesi Northern Lights dır, Finlandiya'da da Revontulet diye anılır. Olurda yabancı kaynaklarda arama yapmanız gerekirse aklınızda bulunsun.


Kuzey ışıkları sadece Norveç'te mi görülür?

İnsanlarda son zamanlarda böyle bir algı oluşmuş durumda; çoğu kişi kuzey ışıklarını görmek için Norveç'e gidilmesi gerektiğini sanıyor. Kuzey ışıklarını görebileceğiniz başka ülkeler de var.


Kuzey Işıkları hangi ülkelerde görülür?

Kuzey ışıklarını; Avrupa'da İsveç, Finlandiya, İzlanda, Rusya gibi diğer ülkelerden görmek de mümkün. Aslında Norveç ve İzlanda inanılmaz pahalı bir ülkeler olduğundan tercihinizi İsveç veya Finlandiya'dan yana kullanabilirsiniz.


Kuzey ışıkları sadece kutuplarda mı görülür?

Doğru sanılan yanlışlardan biri de budur; kuzey ışıkları sadece kutup bölgesinde görünmez. Norveç, İsveç, Finlandiya gibi ülkelerin güney kısımlarından da zaman zaman kuzey ışıkları görünür.
Kuzey ışıkları fenomeninin kuzey kutup dairesi (ingilizcesi arctic circle) ile özdeşleşmiş olmasının sebebi kutuplarda sonbahar ve kış dönemi havanın daha karanlık olması ayrıca fazla şehirleşme bulunmadığından gecelerin daha karanlık geçmesi.


Kuzey Işıkları ne zaman görülebilir? Kuzey ışıkları yılın hangi döneminde görülür?

Genel kanının aksine kuzey ışıkları aslında yıl boyu rastgele ortaya çıkmaktadır. Yani yaz, kış vs diye bir sezonu yoktur. Ancak Kuzey Avrupa'da yada genellersek Kuzey Kutbuna yakın bölgelerde yazları günler uzun geceler kısadır. Aydınlık havada da kuzey ışıklarını görmek çok zor olacağından genelde insanlarda kuzey ışıklarının kışın ortaya çıktığı yönünde bir algı oluşmuştur.
Durum böyleyken sonbahar ve kış dönemlerinde kuzey ışıklarını görme ihtimaliniz daha yüksektir.
Kuzey ışıkları hangi mevsimde görülür sorusuna da bu vesile ile cevap vermiş olduk.


Kuzey ışıkları en iyi hangi tarihte görülür?

Kuzey ışıkları rastgele ortaya çıkar ve şu gün görünür vs diye kimse size tarih veremez ama yinede havanın karanlık olması ve gecelerin uzun sürmesi nedeniyle en ideal aylar Kasım, Aralık aylarıdır.
Seyahat tarihini seçerken hava durumu da dikkate almakta fayda var. Örneğin Ocak, Şubat ayları da ışıkların görünmesi açısından iyi aylardır ancak bu aylarda genelde hava çok soğuktur.
Özellikle çadırı ile kamp kurmak isteyen gezginler için bu ayları pek tavsiye etmiyoruz.
Kuzey ışıklarını görebilmek biraz şans işidir.
Finlandiya kuzey ışıkları turu, Norveç kuzey ışıkları turu ... bu şekilde turlar düzenleniyor ama tura gidip ışıkları göremeden de dönebilirsiniz. Buna da hazırlıklı olun.


Kuzey Işıkları fotoğraflardaki gibi mi?

İnternette kuzey ışıkları ile alakalı pek çok fotoğraf görürsünüz. Haliyle kimileri merak ediyor; gerçekten böyle mi görünüyor diye. Fotoğraf makinalarının, özelliklede profesyonel fotoğraf makinalarının ışığı toplama özelliği bulunuyor; bu sebeple canlı canlı kutup ışıklarını izlediğinizde sizin göreceğiniz fotoğraflardan farklı olacaktır. Ancak göreceğiniz manzara sizi kesinlikle hayal kırıklığına uğratmayacaktır.

                          Kuzey Işıklarını İzlemek İçin Aşağıdaki Videoya Gözatabilirsiniz.






Finlandiya Vatandaşlık Sınavı - YKI Testi

           

           Finlandiya vatadanşlık testi olarak da bilinen YKI sınavı hakkında bilgileri ve sınava girecekler için tüyolarımızı bu yazımızda bulabilirsiniz.

YKI sözcüğünün açılımı "Yleiset Kielitutkinnot" ve Türkçe anlamı ''Genel dil sertifikaları" dır.
Adından da anlaşılacağı gibi YKI aslında vatandaşlık sınavı değil yabancı dil  yeterliliğini ölçmeyi amaçlayan bir dil sınavıdır.
Fince ve İsveçce'nin yanı sıra İngilizce, İtalyanca, Rusça veya Fransızca dillerinde yeterlilik belgesi almak için bu sınav merkezine başvurulabilir.
YKI sınavının vatandaşlık sınavı olarak anılmasının sebebi Finlandiya vatandaşlığına başvuru şartları içinde orta seviyede yani B1 seviyesinde Fince veya İsveçce bilmeniz ve bunu da resmi bir sertifika ile kanıtlamanız gerekmesidir.
Gelelim sınav hakkında pratik bilgilere ve sınavı başarı ile geçmenizde size yardımcı olacak ipuçlarına.

Sınava Girmeden Önce


Vatandaşlığa başvurularda YKI sınavı herkes için zorunlu mudur? sorusuna cevap vererek başlayalım.
YKI Fince dil sınavına girmek ve burdan bir sertifika almak herkes için zorunlu değil.
Eğer Fince veya İsveçce eğitim veren bir ilköğretim, lise, meslek okulu veya üniversiteden mezun olduysanız bu okullardan alacağınız diplomayı göstererek YKI sınavından muaf olabiliyorsunuz.
Yukarıda bahsedilen okullara girebilmeniz için öncesinde eğitim kurumunun düzenleyeceği dil sınavına girmeniz istenebilir.
Önemli Not Fince veya İsveçce dil kurslarından verilen sertifikalar YKI sınavından muaf olmanızı sağlamıyor.

YKI sınavına nasıl başvurulur?
TE-toimisto (iş bulma kurumu) aracılığı ile bir dil kursuna gidiyorsanız; dil kursunda bir form dolduruyorsunuz ve ücretsiz olarak sınava başvuru yapıyorsunuz.
Bunun dışında sınava kendi imkanınızla başvuracaksanız; 100 euro civarı bir sınav ücreti ödemeniz gerekiyor. Sınavın hangi tarihlerde ve hangi sınav merkezlerinde yapılacağı ile ilgili detayları oph. fi sitesinden öğrenebilirsiniz.

Sınava nasıl hazırlanmalıyız?
Sitemizde zaten Türkçe anlatımlı Fince dilbilgisi dersleri yer alıyor; bunlara gözatabilirsiniz. Bunun yanında Yle devlet kanalının internet sitesinde sınava hazırlık için pek çok video ve ses dosyası bulunuyor.
Konuşma ve yazma bölümlerinde "fikir belirtme" kısımları var (yazının ilerleyen bölümünde daha detaylı açıklayacağız.). Bu bölümlere hazırlık için gazete ve dergilerdeki makaleleri okumak cidden yardımcı olacaktır.

Sınava giderken yanımıza neler almalıyız?
Sınav için başvurunuzu yaptıktan bir süre sonra adresinize sınava giriş için kullanacağınız bir belge geliyor. Sınava giderken bu belgeyi ve resmi bir kimlik kartını yanınıza almanız gerekiyor.
Resmi kimlik olarak pasaportunuzu kullanabilirsiniz.
Sınava girerken yanınızda bulundurmanız gerekenler; kurşun kalem, silgi vb.

Sınav yerine varınca ne yapmalıyız?


Sınav Esnasında


YKI testi dört bölümden oluşuyor: Konuşma (Puhuminen), Konuşulanı Anlama (Puheen Ymmärtäminen), Yazma (Kirjoittaminen) ve Okuma (Lukeminen).
Konuşma ve dinleme bölümleri stüdyo denilen ve mikrofon ve kulaklıkların olduğu yerde yapılıyor. Yazma ve okuma kısmı ise normal sınıflarda yapılıyor.


Konuşulanı Anlama (Puheen Ymmärtäminen)


Konuşulanı anlama veya dinleme denilen bölümde kulaklıktan çeşitli diyalogları ve konuşmaları dinliyorsunuz, önünüzde boşluklar bulunan bir test kağıdı var. Dinlediğiniz bu konuşmalara göre bu boşlukları dolduruyorsunuz.
Örnek: "Sevgili müşteriler dükkan saat 5 de kapanacak."diye konuşma duyuyorsunuz kulaklıktan ve önünüzdeki sınav kağıdında da "Dükkan saat kaçta kapanacak?" diye bir soru var. Saat 5 cevabını ordaki sınav kağıdına yazıyorsunuz.
Bu bölümde işin püf noktası kulaklıktan konuşmaları dinlemeden önce sınav kağıdındaki soruları okuyup bunlara göre dinleme yapmak ve bütün diyaloğu dinleyip anlamaya çalışmak yerine sadece soruların cevabı olacak kısımlara odaklanmak. Cevapları uzun uzun yazmanız gerekmiyor; ne isteniyorsa onu yazmanız yeterli. Yukarıda verdiğimiz örneğe tekrar bakarsak; cevap olarak "dükkan saat 5 de açılacak" diye  uzun uzun yazmak yerıne sadece "5" veya "saat 5'de" yazabilirsiniz.
Bunu yapmak zaman kazanmanızı da sağlar.

Konuşma (Puhuminen)


Sınavın en zorlu bölümü büyük ihtimalle bu kısım olacak. Ancak iyi bir hazırlıklı bu kısımı da başarı ile geçmeniz mümkün. Öncelikle konuşma bölümünde dilbilgisi kurallarına dikkat edilmiyor ve bu değerlendirilmeye alınmıyor. Kısaca konuşurken gramer/dilbilgisi hataları yapıp yapmamanız çok önemli değil. İkinci önemli konu bişeyler söylemek ve cevap vermek, susup kalmaktan her zaman daha iyidir. Bu yüzden süreniz yettiği kadar hiç durmadan konuşmaya çalışın.
Konuşma bölümünde farklı tipte sorular ve konular var.
Bunlardan bir kısmı doğrudan size yöneltilen sorular; isminiz ne? doğum tarihiniz ne? kaç yaşındasınız? çocuğunuz var mı? vesaire tarzında.
Burda önemli hatırlatma bu tip soruyu anlamanız ve buna denk gelecek cevap vermeniz yeterli. Cevabın gerçek olması gerekmiyor. Bir örnekle konuyu açıklarsak: diyelim size soruldu "hangi ayda doğdunuz?" , siz "temmuz" ayında doğmuş olabilirsiniz ama cevap olarak "haziran" derseniz bu soruya doğru cevap vermişsiniz kabul edilir. Yani kimse açıpta dur bakalım bu adam/kadın hangi ayda doğmuş diye incelemez. Bunu bilmeniz sınavda size ciddi avantaj sağlayacaktır. Biraz önceki örnekte verdiğimiz gibi soru geldi diyelim; doğduğunuz ay da temmuz ama temmuz kelimesinin Fincesini hatırlayamadınız. Bu durumda düşünüp zaman kaybetmek yerine aklınıza gelen ilk ay ismini söyleyin. Diğer bir örnek doğum tarihiniz soruldu diyelim yine oturup doğum tarihim neydi ben bunu Fince nasıl söylerim diye düşünmek yerine aklınıza ilk gelen sayılardan bi tarih oluşturup söyleyin.
Konuşma bölümünde karşılaşabileceğiniz diğer bir soru tipi de "reaksiyon, tepki verme" yeteneğini ölçmeyi amaçlayan sorular. Size bir durumdan bahsediyor veya bir senaryo veriyorlar ve buna göre bir cevap üretmenizi istiyorlar. Bir iki örnek verirsek anlatılmak istenen kolayca anlaşılacaktır.
Örnek: "Restorandasınız bardak masadan düştü ve kırıldı." size bu söyleniyor sizde buna karşılık bir cevap üretip söylüyorsunuz. Mesela "Cam kırıklarını temizler misiniz?", "Burayı temizler misiniz?" vesaire.
Örnek 2 : "Çocuklar bağırıyor" deniyor. Siz de cevaben "Çocuklar sessiz olun diyorsunuz."
Burada hemen bir hatırlatma yapalım; konuşma bölümünde konuşmaları ve soruları kulaklıktan dinliyorsunuz ve cevaplarınızı mikrofona doğru konuşarak veriyorsunuz yani karşınızda sizinle yüz yüze mülakat yapan veya size sorular yönelten birisi yok.
Konuşma bölümünde karşılaşacağınız bir diğer soru tipi de "bir konu hakkında fikir belirtme".
Sizi 2 tane konu başlığı veriliyor bunlardan 1 tanesini seçip onunla ilgili uzunca yorum yapıyorsunuz.
Örnek: "Finlandiya güvenli bir ülke mi?" diye bir soru ve/veya konu var.
Siz de "evet güvenli bir ülke çünkü .... " diye devam ediyorsunuz fikrinizi belirtmeye yada "hayır güvenli bir ülke değil şu şu sebeplerden dolayı..." diye açıklıyorsunuz.
Konu başlığı nerdeyse herşey olabilir ; "filmlerin gençler üzerindeki etkileri" "geridönüşümün çevreyi korumada faydaları" "yaşlılara saygı gösterilmeli mi? neden?" örnekleri çoğaltmak mümkün...
Sınavın bu bölümünde doğru veya yanlış cevap diye birşey yok. Burda dikkat edilen dile hakimmisiniz, fikirlerinizi ifade edebiliyormunuz.
Burada da bir ip ucu verelim bu bölümde yüksek puan almak istiyorsanız size verilecek konuyu genel çerçevede değerlendirin.
Başta verdiğimiz örneğe dönersek "Finlandiya güvenli bir ülke mi?"
Buna karşılık sadece "bence güvenli bir yer, ben bir sorun yaşamadım,başıma bişey gelmedi" vb sadece kendinizden ve sizin fikirlerinizden bahsetmeyin ve konuyu genele yayın.
Mesela "Finlandiya güvenli bir ülke gece bile insanlar rahatça dışarı çıkabiliyorlar. Bunun yanında suç oranları düşük...."

Yazma (Kirjoittaminen)

Sınavın yazma bölümünde 3-4 farklı tipte yazı yazmanız isteniyor.
Genel olarak bi senaryo veriyorlar ve buna göre işte şu kişiye veya şu firmaya bir email yaz diyorlar.
Diyelim bir telefon aldınız ve telefon kutusunun içinde kulaklık eksik, firmaya hitaben bir email yazıp durumu anlatın diyorlar. Yazıyı normal kağıt kalemle yazıyorsunuz ama yazının biçimi email yazıyormuşsunuz gibi olması isteniyor.
Diğer bir tür de mektup biçiminde yazma; bu bölümde de yine bir senaryo veriliyor buna göre bir kişiye normal mektup yazar gibi yazıyorsunuz.
Örnek: "Finlandiya'daki yaşamınız ve deneyimleriniz hakkında ailenize bir mektup yazın." deniyor.
Bir diğer yazı tipi de yine konuşma bölümündekine benzer şekilde bir konu hakkında fikir belirtme ve bunu açıklama üzerine. Temel olarak konuşma bölümünde bahsettiğimiz durum burada da geçerli o bölümde sözlü anlatıyordunuz burada ise yazılı anlatıyorsunuz. İkisi arasındaki bir diğer fark da konuşurken dilbilgisi kurallarına dikkat edilmiyor demiştik ancak yazarken dilbilgisi kuralları ve yazım kurallarını dikkate alıyorlar ve ona göre değerlendirme yapıyorlar.
Yazma bölümünde dikkat edilmesi gereken en önemli husus yazının biçimine ve kime yazıldığına göre hitap şekillerinin farklı olması. Yine dikkat edilmesi gerekenlerden biri; sizden nasıl bir yazı yazmanızın istendiğini doğru anlamak bu yüzden sakin bir şekilde soru ve uyarıları dikkatli okuyun.

Okuma (Lukeminen)

Okuma yada okuduğunu anlama bölümünde çeşitli makaleler, kısa yazılar ve yazılı ilanlar vs yeralıyor. Bunlarla ilgili sorular oluyor ve bunları cevaplıyorsunuz. Genel olarak çok zor bir bölüm değil ancak arada şaşırtma soruları sorabiliyorlar. Hem verilen makaleleri vb hemde soruları dikkatli okumakta fayda var.
Bu bölümde uzun makalelerin vb olduğu kısımlarda önce makaleyi okuyup sonra soruları okumak yerine ; direkt soruları okumaya başlayın ve soruların cevaplarını makalenin içinde arayın.
İşinizi kolaylaştıracak yöntemlerden biri soruda ne istendiğine dikkat edip ona göre aramayı daraltma: mesela bir makale var ve makalenin altında bu makale ile alakalı sorular var diyelim; soruda size "tarih" soruyorsa hemen makaleye hızlıca göz atıp nerelerde tarih belirtilmiş onlara bakın.
Yine soruda diyelim sayılarla ilgili bişey sorulmuşsa makalede hemen nerelerde rakamlar/sayılar var onlara odaklanın.















Fince Konuşma Dili - Puhekieli

Fince yazi dilinde veya resmi dilde kullanılan kavramlar ve bunların günlük hayattaki kullanımları.
Fince konuşmak ve konuşulanları anlamak için bunlar olmazsa olmazlar arasında.
Aşağıda belirtilen kelimelerin yanında günlük konuşma dilinde kullanılan diğer kısaltmalar ve ses değişimleri şu şekilde:
- Kelime sonundaki i harfinin düşmesi:
Miksi (Neden) - Miks, Yksi (Bir) - Yks
(Genelde -ksi ile biten kelimelerde)
- Harflerin yer değiştirmesi:
Ihollani (Tenimde) - Ihollai
Harflerin yer değiştirmesi genelde kafiyeyi tutturmak için şarkı sözleri ve şiirlerde kullanılan bir yöntem.




Fince Dersleri 9
Yazı Dili
(Kirjakieli)
Konuşma Dili
(Puhekieli)
Türkçe Anlamı
Minä Ben
Sinä Sen
Hän Se O
He Ne Onlar
Minä olen opiskelija Mä oon opiskelija Ben öğrenciyim
Sinä olet opiskelija Sä oot opiskelija Sen öğrencisin
Hän on opiskelija Se on opiskelija O öğrencidir
Me olemme opiskelijoita Me ollaan opiskelijoita Biz öğrenciyiz
Te olette opiskelijoita Te ootte opiskelijoita Siz öğrencisiniz
He ovat opiskelijoita Ne on opiskelijoita Onlar öğrencidir
Minä menen Mä meen Gidiyorum
Minä tulen Mä tuun Geliyorum
Minä odotan Mä ootan Bekliyorum
Minä tarvitsen Mä tartten İhtiyacım var
Minä ajattelen Mä aattelen Düşünüyorum
Minä haluan Mä haluun İstiyorum
Minun Mun Benim
Sinun Sun Senin
Meidän Meiän Bizim
Teidän Teiän Sizin
Heidän Heiän Onların
Tämä Tää Bu
Tuo Toi Şu
Nämä Nää Bunlar
Nuo Noi Şunlar
Asunto Kämppä Konut
Koti Hima Ev
Makuuhuone Makkari Yatak Odası
Olohuone Olkkari Oturma Odası
Kaukosäädin Kake Kumanda
Televisio Telkkari Televizyon
Hesburger Hese
McDonald's Mäkkäri
Stockmann Stokka
H&M Henkkamaukka
Elokuva Leffa Film
Linja-auto Bussi/Dösä Otobüs
Polkupyörä Fillari Bisiklet
Tapaaminen Treffit Buluşma
Ravintola Rafla Restoran
Kahvila Kuppila Kafe
Kioski Kiska Büfe
Työvoimatoimisto Työkkäri İş bulma Kurumu
Työ Duuni İş
Että Et
Mutta Mut Ama
Kun Ku
Sitten Sit O zaman
Vaikka Vaik Rağmen
Kanssa Kaa/Kans Birlikte
Kyllä Kyl Evet
Kiitos Kiitti Teşekkürler



Finlandiya Okul Öncesi Eğitim Sistemi


Finlandiya'da ana okullar nasıl işliyor? Çocuklara neler öğretiliyor? Gün içerisinde Finlandiya'daki kreşlerde neler yapılıyor? Bu konular ve daha fazlasını bu yazımızda bulacaksınız.
Türkiye'den Finlandiya'ya araştırma ve gözlem için gelen kişiler bazen bu konularda yazılar yazmalarına rağmen sürekli bir eksiklik veya olayı tam anlamama durumu var.
Bu tabii ki onların hatası değil; burada çok kısıtlı süre kalmalarından dolayı yeterli bilgi toplama imkanları olmuyor.
Finlandiya'da yaşayan ve işin içinde olan kişiler olarak size daha detaylı ve doğru bilgi verebileceğimiz kanısındayız.


Finlandiya Anaokulları

Finlandiya'daki ana okullarının büyük bir kısmı belediyelere ait; bazı özel kreşler var bunlar içinde dil odaklı kreşlerde bulunuyor. Örneğin sadece Macarca konuşulan özel kreş. Tabii ki özel kreşlerin de devletin belirlediği standartlara uygun olması gerekiyor.
Finlandiya ana okullarının fiziksel özellikleri:

- Genelde kreşler ilköğretim okullarının yanında ayrı bir bina şeklinde oluyor.
- Kreşlerin içinde oyun odaları, duş ve lavabo alanları, yeme-içme odaları, elbise kurutma makinaları, merkezi ısıtma sistemi, yeni binalarda yerden ısıtma sistemi de bulunuyor, kreşin bahçe ve park alanı, kreş içinde bebek arabalarını koyabileceğiniz kapalı alanlar bulunuyor.
- Finlandiya'da kreşlerin olmazsa olmazı: Dışarıda çocukların vakit geçirebileceği ve oynayabileceği bahçe alanının bulunması. Finlandiya'da özel kreş açmak isteyenlerin buna dikkat etmesi gerekiyor.
- Finlandiya ana okullarında çocukların bulunduğu ve kullandığı alanlarda tablet, bilgisayar, televizyon gibi elektronik cihazlar bulunmuyor; sadece cd çalarlı küçük müzik setlerinden var çocukların müzik dinleyebilmesi için.
- Bir diğer önemli konu da; ana okullarına ayakkabı ile girilmesine kesinlikle izin verilmiyor. Ya girişte ayakkabınızı çıkartıyorsunuz veya galoş kullanıyorsunuz.
Çocuklar için aile isterse sadece içerde giymek üzere hafif ayakkabı veya patik kullanılabiliyor.



Finlandiya Anaokulu Ücretleri

Anaokulları pek çok kişinin düşündüğünün  aksine ücretsiz değil. Ailenin ödeyeceği ücret ailenin aylık brüt gelirine göre belirleniyor. Yani ailenin geliri düşükse daha az ödüyor ailenin geliri yüksekse daha fazla ödüyor.
Eskiden ücretler aylık hesaplanıyordu. Şimdi yeni bir uygulamaya geçildi; çocuğun kreşte geçirdiği saat üzerinden aylık ödeyeceğiniz miktar hesaplanıyor.
Çocuğu kreşe götürdüğünüzde ve çocuğu kreşten alınca yuvarlak pil şeklinde bir alet var onu kreşteki görevlilerin cep telefonunda okutuyorsunuz. Ona göre program çocuğun kaç saat kaldığını hesaplıyor. Finlandiya anaokulu ücretleri ne kadar ? Diye merak ediyorsanız aylık 100 - 250 euro arasında değişiyor.


Finlandiya Anaokulu Eğitimi


Anaokullarında anaokulu öğretmenleri ve çocuk bakıcıları bulunuyor: anaokulu öğretmeni plan, program işini yapıyor. Gün içerisinde hangi aktiviteler yapılacak ve çocuklara neler öğretilecek bunların planını yapıyor. Çocuk bakıcıları da bu planları uyguluyor.
Finlandiya okula başlama yaşı 7 ve çocukların genelde anaokuluna başlaması için 1 yaş civarında olmaları gerekiyor. Yani Finlandiya'da genelde 1-7 yaş arası çocuklar anaokuluna gidebiliyorlar. Çocuğu anaokuluna göndermek zorunlu değil; tamamen ailenin inisiyatifine kalmış durumda ancak ailelerin büyük kısmı çocuklarını anaokuluna gönderiyorlar.
Finlandiya'da aile ve komşuluk bağları pek bulunmadığından kreşler çocukların yaşıtları ile birlikte zaman geçirebilmesi açısından önemli yerler.
Finlandiya anaokullarında gün içindeki plan şu şekilde:
- Sabah 8.00 - 8.30 arası kahvaltı
- Bir iki saat oyun ve eğitim, hava durumuna göre bahçede geçirilen zaman
- Saat 11 öğle yemeği
- Öğle yemeği sonrası çocukların temizliği, altının değiştirilmesi veya lavaboya götürülmeleri
- Saat 12.00 - 2.00 öğle uykusu
- Saat 2 öğleden sonra yemeği
- Saat 2 den sonra duruma göre içeride oyun ve eğitim veya çocukların bahçeye çıkarılması
Finlandiya iklimi genelde soğuk ve yağışlı olmasına rağmen çocukların dışarıda zaman geçirmesine önem veriliyor. Hava çok aşırı soğuk veya yağışlı değilse çocuklar her gün bir kaç saat anaokulun bahçe ve parkında oynuyorlar.
Bu ön bilgilerden sonra gelelim 
Finlandiya'daki anaokullarında çocuklara neler öğretiliyor

- Çocukların yaş gruplarına göre öğretilecek konularda farklı oluyor. 1 yaş dan 7 yaşa doğru sırayla neler öğretildiğinden bahsedersek
- Önce çocuklara yemek yeme alışkanlığı kazandırılıyor. Çocuklar ufak yaşlardan itibaren yemekleri kendileri yiyorlar.
- Çocuklara gün içerisinde hikayeler okunuyor, şarkılar dinletiliyor ve çocukların çok ufak yaşlardan itibaren resim yapması teşvik ediliyor.
- Çocuklara tuvalete gitme ve ellerini yıkama alışkanlığı kazandırılıyor.
- Çocukların el becerilerinin gelişmesi için aktiviteler yapılıyor. Kağıtları kesme, yapıştırma, posta kartları yapma ve küçük dekorasyon eşyaları yapma vb.

- Çocukların fiziksel gelişimleri için de yine bahçede serbest oyunlara izin veriliyor ve bazen de küçük yarışlar düzenleniyor.
- Aynı zamanda bazı yerlerde çocuklara buz pateni ve kayak da öğretiliyor.
- Anaokulunda çocuklara renkler, sayılar ve eşyaların isimleri öğretiliyor. Bunlarla birlikte duygular ve soyut kavramlarda öğretilen konular arasında ancak bunlar klasik ders biçiminde yapılmıyor; çocukların oyun oynarken bunları öğrenmesi sağlanıyor.

Ki Finlandiya eğitim sistemi mucizesi denilen şey aslında sadelik ve doğallık:
Çocukları saatlerce bir sıraya oturtup tonla şey ezberletmeye çalışmak yerine olabildiğince sade ve kısa bir programla ve her şeyi pratik olarak uygulayarak öğrenmeleri teşvik ediliyor.
- Eğer çocuk göçmen bir ailedense dil öğrenme konusunda da ek programlar uygulanıp dil öğrenmesi için destek veriliyor.
- Çocuğun ailesinin dini inancı vb de dikkate alınan konular arasında.

Kısaca özetlersek anaokullarında öğretilen konular diğer ülkelerden çok farklı değil öğretme metodu ve öğreten kişilerin kalitesi önemli rol oynuyor.
Bir diğer önemli faktör de aileden gelen eğitimin iyi olması. Finlandiya dünyadaki en çok kitap okunan ülkelerden biri; kitap okuma alışkanlığı küçük yaşlarda çocuklara da kazandırılıyor.



Finlandiya'da Anaokulunda Çalışmak

Daha önce bahsettiğimiz gibi anaokullarında; anaokulu öğretmenleri ve çocuk bakıcıları bulunuyorlar. Anaokulu öğretmeni olabilmek için üniversitede bu bölümü bitirip yüksek lisans seviyesinde eğitime sahip olmanız gerekiyor. Finlandiya'da öğretmek olmak için yapılması gerekenler içinde yüksek lisans mezunu olmak 1. şart.
Finlandiya anaokullarında çocuk bakıcısı olarak çalışabilmek için ise ilköğretimin ardından meslek okuluna gitmeniz gerekiyor. Finlandiya'da sosyal ve sağlık alanı deniyor bu bölüme ve bakıcı olacak kişiye de "lähihoitaja" deniyor.
Çocuk bakıcılığı okulu yaklaşık 2 sene sürüyor. Okula girebilmek için 3 saatlik bir teste giriyorsunuz. Sonra psikolojik değerlendirmeden geçiyorsunuz. Testte başarılı olanlardan bir kısmını seçip mülakata çağırıyorlar. Mülakat sonrası ise kimlerin okula alınacağı belli oluyor.
2 yıllık eğitimin büyük kısmı iş yerinde çalışarak yani staj şeklinde geçiyor diğer kısmı ise teorik bilgiler edinerek geçiyor.
Finlandiya'da iş bulunması kolay mesleklerden biri çocuk bakıcılığı; çünkü çok sayıda kreş, anaokulu var.
Finlandiya anaokullarda çalışma koşulları oldukça iyi; kreşlerin büyük kısmı hafta sonları kapalı. Genelde haftada 5 gün sabah 8 akşam 5 arası çalışıyorlar.
Diğer ülkelere göre en önemli fark; bakıcı başına düşen çocuk sayısının az olması örneğin 10-12 kişilik çocuk grubu ile ortalama 2-3 bakıcı ilgileniyor.





Almanya Aile Birleşimi Vizesi


Aile birleşimi için Almanya'ya nasıl vize alınır? Kimler Almanya aile birleşimi vizesine başvurabilir? Aile birleşimi vizesi için istenen belgeler nelerdir? ve vize mülakatında sorulan sorular.
Bu yazımızda bahsedeceğimiz konular arasında.
Alman vatandaşı ile Türkiye'de evlenmek için gerekli belgeler ve prosedür hakkında bilgi içn Buraya tıklayınız.

Öncelikle kısaca aile birleşimi nedir bunu anlatalım:
Aile birleşimi, yurt dışında yaşayan kişinin 1. dereceden akrabaları ile bir araya gelebilmesi için alınması gereken vize/ikamet izni'dir.
Almanya aile birleşimi vizesine Almanya'da yaşayan kişinin eşi, çocukları ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler başvurabilir.

Almanya Aile Birleşimi Vizesi İçin Gerekli Evraklar

1) Almanya ulusal vize başvuru formu : Almanca doldurulmuş ve 2 nüsha

2) Pasaport : En az 1 yıl geçerli

3) Biyometrik fotoğraf : 3 adet, 3.5 × 4.5 santimetre ebadında.

4) Uluslararası evlenme kayıt örneği : Formül B

5) Doğum Belgesi: Almanya'daki eş doğuştan Alman vatandaşı ise. Alman vatandaşı olan eşin doğum belgesi.

6) Pasaport, Kimlik Kartı ve Oturma İzni Fotokopisi : Almanya'daki eş Alman vatandaşı olmayan ama Almanya'da ikamet eden eşin pasaport, kimlik ve oturma izni fotokopileri.

7) Nüfus Cüzdanı Fotokopisi ve Vukuatlı nüfus kayıt örneği: Aile birleşimine başvuran eşin tam vukuatlı nüfus kayıt örneği ve nüfus cüzdanının arkalı önlü fotokopisi.

8) Almanca yeterlilik belgesi: Aile birleşimi vizesine başvuracak kişinin Almanca bildiğine dair belge.



Not: Daha önceden evlenip boşanmış kişiler ayrıca boşanma ilanı ve boşanma kararı ile ilgili belgeleri de başvurularında ekleyecekler.

Evrakların hem asıllarını hemde fotokopilerini yanınızda götürün. Türkçe olan evrakları yeminli tercümandan Almanca'ya çevirtin. Çünkü Türkiye'deki Alman Konsolosluğu sizden aldığı bu evrakları Almanya'daki göçmenlik bürosuna gönderiyor. Bu evraklardan başka ek evraklar istenebilir. Zaten sizi bilgilendirirler böyle durumda.

Almanya Aile Birleşimi Vize Mülakatı

Almanya aile birleşimi konsoloslukta sorulan sorular nelerdir? Hangi konularda sorular gelir? Ne tip sorular sorarlar?

Bu konulardan bahsedeceğiz.

Aile birleşimi mülakatının amacı; "eşler birbirini tanıyor mu, yaptıkları evlilik gerçek mi yoksa sadece oturma izni almak için mi evlenmişler" bu konuyu açıklığa kavuşturmak. Almanya oturma izni için anlaşmalı evlilik yapmak isteyen veya anlaşmalı evlilik yapan çok kişi var. Bu tür başvuruları elemek için mülakatta pek çok soru ile karşılaşabilirsiniz.

İki konu üzerinde sorular yoğunlaşıyor.

1) Eşinizi tanıyor musunuz?

Eşinizi tanıyıp tanımadığınız veya onun hakkında ne kadar bilginiz olduğunu ölçmeye yönelik sorular.

- Eşiniz nerede, kiminle yaşıyor?

- Eşinizin kaç kardeşi var?

- Kardeşlerinin yaşları kaç, isimleri ne?

- Eşiniz neleri beğenir?

- Eşiniz neleri beğenmez?

- Eşiniz hangi okuldan mezun?

- Eşinizin mesleği ne, nerede çalışıyor?

Soruları çoğaltmak mümkün. Önemli olan mülakatın genel mantığını anlamak.

2) İlişkiniz / evliliğiniz gerçek mi?

Severek, isteyerek mi evlendiniz bunu anlamaya çalışıyorlar.

- Eşinizle nasıl tanıştınız?

- Ne zaman, nerede tanıştınız?

- Ne kadar süredir birbirinizi tanıyorsunuz?

- Eşinizle hangi yolla iletişim kuruyorsunuz? (telefon, internet, mektuplaşma vs)

- Sürekli konuşuyor musunuz?

- Eşin Türkiye'ye kaç kez geldi veya sen Almanya'ya kaç kez gittin?

- Evlenme fikri kimden çıktı? Kim evlenmeyi teklif etti?

- Düğün yaptınız mı? Düğün kalabalık mıydı?

- Nikaha/Düğüne kimler geldi? Akrabalar, komşular, arkadaşlar geldi mi?



Almanya Aile Birleşimi Çapraz Sorgu

Eşlerin durumuna göre bazen çapraz sorgu da yapabiliyorlar. Çapraş sorgu nedir diye merak ediyorsanız. Aynı gün ve saatte eşleri ayrı ayrı yerlerde mülakata alıyorlar ve eşlere aynı soruları soruyorlar.
Buradaki amaç; eşlerin cevapları birbirini tutuyor mu bunu kontrol etmek; bildiğiniz polis sorgulama tekniği yani. İkinizin de aynı cevapları vermesi önemli.

Almanya Aile Birleşimi Mülakat Tavsiyeleri

1) Mülakattan belli bir süre önce eşinizle karşılıklı kısa öz geçmiş yazıp özelliklerinizi birbirinize anlatın.
Birbirinize kendinizi ve ailenizi anlatın; böylece mülakattan önce hazırlık yapma şansınız olur.

2) Mülakatta heyecan yapmayın ve sorulara dürüst cevaplar verin. Mark Twain'in güzel bir sözü var " Doğruyu söylersen, hiç bir şey hatırlamak zorunda kalmazsın. " Yani insan yalanlar ve bahaneler uydurduğu zaman bunları sürekli hatırlamak zorunda kalır; yalanın ortaya çıkmaması için.

3) Sorulara cevap vermeden önce soruları iyi dinleyip anladığınızdan emin olun. Karşıdakinin tam olarak neyi sorduğunu duyamazsanız veya heyecandan anlayamazsanız. Soruyu tekrar etmesini isteyin veya daha açık sormasını rica edin.

4) Bir sorunun cevabını bilmiyorsanız; bilmiyorum demeye çekinmeyin.
Cem Yılmaz'ın dediği gibi "Türkiye'de "bilmiyorum" sözünü hiç duyamazsınız."
Siz de bilmiyorum demek yerine cevap üretmeye çalışmayın.
Örnek: Memur sordu; eşinizin evinin duvarları ne renk?
Bilmiyorsanız, eşinizin evine de daha önce gitmediyseniz; bilmiyorum diyin.

5) Eşinizle farklı zamanlarda çekildiğiniz fotoğraflar, eşinizin aileniz, arkadaşlarınızla birlikte göründüğü veya sizin eşinizin ailesi, arkadaşları vesaire ile birlikte göründüğünüz fotoğraflar ve nişan, düğünde çekildiğiniz fotoğraflardan güzel bir fotoğraf albümü yapıp vize başvurusuna giderken yanınızda götürün. 
Fotoğraflar gerçekten çok etkili oluyor.

6) Başvuru formunda konuları güzel detaylı açıklarsanız; vize mülakatında daha az soruyla karşılaşma ihtimaliniz artar.

Almanya Aile Birleşimi Vizesi Kaç Günde Çıkar

Vize başvurusunun sonuçlanma süresi durumlara göre farklılık gösteriyor. Durumu daha net olan, evrakları tam eksiksiz olan, mülakatta sorulara net cevaplar veren kişilerin vize başvurularının sonuçlanması genelde daha kısa sürüyor.
Bunun yanında sizin başvurduğunuz dönemdeki yoğunluk da vizenin çıkma süresini etkiliyor. Ortalama 3-4 ay gibi bir sürede aile birleşimi vize başvuruları sonuçlanıyor ancak başta söylediğimiz gibi kişiden kişiye süreler değişmekte; o yüzden kimse, kesin olarak "Şu kadar günde sizin başvurunuz sonuçlanır" diyemez. 
Konsolosluğa sürekli mesaj atmak veya aramakta bir fayda getirmiyor. Vize başvurunuzu yaptıktan sonra sabırla sonucu beklemek gerekiyor.


Etiketler: aile birleşimi vizesi almanya yorumlar, almanya aile birleşimi vizesi kaç günde çıkar 2017, almanya aile birleşimi için gerekli evraklar 2017, Aile birleşimi Almanya,